هەستیاریا خوراکی جیە؟ و چ پیزانینین هەستیاریی پێدڤیە کارسازیێن خوارنێ ئامادە بکەن؟ هشیاریێن پێدڤیە وەرگرین ئەگەر تە یان کەسەکێ نیاس هەستیاریەک هەبوو.

تو دشیی خو ژی ب پاریزی ب:

ئەگەرێن هەستیاریێن سەرەکی ١٤ هەستیاری یێن پێدڤیە دیارکەن:

  • کەرەفس
  • دنگێن گه‌نم کو پێکدهێت ژ (گلوتین) و هەروەسا گەنم، جەهگەنم، جەهـ، شوفان
  • کریستایشن “Crustaceans” کومەکا گیانەوەرێن دەریایێ دگریت وەکی روبیان، کێڤژاله‌ (کراب، لۆبستەر)
  • هێک
  • ماسی
  • بنەفشوک “lupin” (جورەکێ گولایە)
  • شیر
  • گیانەوەرێن سەدەفی وەکی “محار” ئاڤێ “mussels, oysters”
  • خەردەل
  • چەرەزێن دارێ وەکی باهیڤ، بندق، گیز، باهیڤێن بەرازیلی، فستەق، گەزوو، مكاداميا
  • فستەق “الفول السوداني” و كیزا ئه‌مریكى
  • کونجی
  • فول الصویا “باقلك”
  • ثاني اكسيد الكبريت “sulphur dioxide and sulphites”

١٤ مادده‌یێن هەستیاری

ل جیهانێ هەمێ پێدڤیە کارسازیێن خوارنێ دیار کەن و ئاماژە بکەن ئه‌گه‌ر ئێك ژ مادده‌ێن هەستیاریێن سەرەکی كو (14) مادده‌نه‌ وەک پێکهاتە بکارئیناینە د خوارن و ڤەخوارنێن خو یێن ئامادەکری دا.

کارسازیێن خوارنێ وه‌ك خارنگه‌هـ، کافێ، خوارنین بلەز و کارسازیێن بەرهەمئینان و چێکرن یان خوارنێن ئامادەکری.

خوارنا ئامادەکری

یا پێدڤیە (١٤ مادده‌یێن هەستیاری) ئاماژە و دیارکربن دناڤ لیستا پێکهاتەیێن خوارن و ڤەخوارنێن ئامادەکری دا ئەوژی ب رێکا نڤیسینەکا جیاواز و مەزن یان رەنگکری بیت داکو ئاسان بیت بو دیارکرن و لێگەریانێ.

خوارنا ژدەرڤە

دەمێ خوارنێ ژدەرڤە دخوی یان داخوازکرنا خوارنێن بلەز کارسازیێن خوارنێ پێدڤیە زانیاریێن هەستیاریێ دیاربکەن دنڤیسینێ دا ب رێکا لیستەکا پرکری ب زانیاریێن هەستیاریێ یان نیشانکرنا نڤیسای شلوڤە بکەت کادێ چاوا ڤان زانیاریان بدەست خوڤە ئینین بو نموونه‌ ئاخڤتن دگەل ئێک ژ ئەندامێن کارمەندان.

دەست نیشانکرنا “بەلکی” دناڤدا هەبیت

رستێن وەکی (بەلکی دناڤ دا هەبیت) بکرا ئاگەهدار دکەت کو دبیت هەژمارەکا کێم یا مادده‌یێن هەستیارییان ناڤ بەرهەمێن خوارنێ دا هەبیت. ئەڤە رویددەت دەمێ هندەک مادده‌یێن هەستیاری دچنە ناڤ بەرهەماناندا بێ دەستی (بێقه‌سد) ددەمێ چێکرنا بەرهەمی دا.

هیچ داخوازیێن یاسایێ یێن تایبەتی نینن بو دەست نیشانکرنا خوارنێ ب (بەلکی دناڤدا هەبیت). خوارن پێدڤیە یا ب سلامه‌ت بیت بو خوارنێ و پێزانین هاتبنە دان بو هاریکاریا ئەو کەسانێن هەستیاری هەین کو هەلبژارتنەکا ئارام ئەنجام بدەن و رەوشا خو ب رێکەکا کارتێکرنانە ب رێڤە ببەن.

چێکەر دشێن رستێن جیاواز بو بکارئینانێ هەلبژێرن بو ئاگەهدارکرنا مەترسییا مادده‌یێن هەستیارییا پیساتییا لێک گۆهارتن وەکی:

  • بەلکی دناڤدا هەبیت X
  • نەگونجایە بو وان کەسێن هەستیارییا “X” هه‌بیت

دبێژنە ڤێ پێش گوتنا دەست نیشانکرنا هەستیارییا دەمێ تو پێش گوتنا دەست نیشانکرنا مادده‌یێن هەستیارییا دبینی مەترسیا ئامادەبوونا هەستیارییا بێ دەستی دناڤ خوارنێ دا هەبیت ئەگەر تە هەستیاری هەبیت نابیت ڤێ خوارنا دەست نیشانکری بخوی.

خوارنێن کەسکاتی و هەستیاری

دەمێ تو خوارنێن کەسکاتی دکری دبیت هزرنەکەی هیچ هەژمارەکا کێما (شیر، هێک، ماسی، کریستایشن و محار ئاڤێ ) تێدا هەبن بەلێ دبیت هەژمارەکا کێم پیساتییا لێک گۆهارتن رویدەت دەمێ خوارنا کەسکاتی دهێتە چێکرن و بەهەمئینان دکارخانێدا یان خوارنه‌گه‌ها کو خوارنێن نەیێن کەسکاتی ژی بکاردئینن.

ژبەر ڤێ چەندێ هندەک پاکیتە یان تۆرێن بەرهەمێن کەسکاتی جاران پێش گوتنا دەست نیشانکرنا هەستیارییا سەر هەنە وەکی (بەلکی دناڤدا هەبیت) رامانا وێ ئەوە ئەڤ بەرهەمە دبیت هەژمارەکا کێم یا مادده‌یێن هەستیار ناڤدا هەبیت وەکی (شیر، هێک، ماسی، محار ئاڤێ و کریستایشن). دبیت مەترسیەکێ دیارکەن ئەگەر تە هەستیاری هەبیت بو ڤان خوارنان.

گەلەک یا گرنگە دەست نیشانکرنا بخوینین دا بزانین کا بەرهەم یێ ئارامه‌ حه‌تا ئەگەر بەرهەمەکێ کەسکاتی ژی بیت و هەروەسا پێدڤیە گەلەک یێ هشیاربی سەر هەستیاری و بێهنتەنگیێن خو ددەمێ داخوازکرنا خوارنا کەسکاتی ل دەرڤە دا پشت راستبی کو خوارن یا ئارامه‌ بو تە.

داخوازکرنا خوارنێ یان پاكێت كرنا خوارنا خو ژ خارنگه‌هێ

ئەگەر تە هەستیاری یان بێهنتەنگیا خوارنێ هەبیت یا گرنگە تە هەمی پێزانین هەبن یێن تو پێتڤی داکو هەلبژارتنا خوارنێ ب ئارامی ئەنجام بدەی.

خوارنا ژدەرڤە ل خارنگەهێ یان کافێ

دەمێ پلاندانا خوارنێ ل دەرڤە

  • بەرێخودانا لیستا خوارنێ ب رێکا ئونلاین و پێشیێ پەیوەندی بو بکەی بو پرسیارکرنا سسته‌مێ کارسازیێ سەر هەستیاری و بێهنتەنگیا خوارنێ، ئەرێ ئەو خوارنێن گونجای بوتە پێشنیار دکەن؟ و ئەگەر نە ئەرێ دێ کارمەند شێن خوارنەکا تایبەت بوتە ئامادەکەن؟. کارسازیێن خوارنێ پێدڤیە پێزانینێن هەستیاریێ پێشنیار بکەن بەلێ نە د پێدڤیە خوارنەکا جیاواز پێشنیار کەن داکو پێداویستیێن تە دابین بکەن.
  • گەلەکێ ئاشکرای و دیارکری بە سەر ئەو هەستیاری و بێهنتەنگیێن تە هەین و نموونا بدە سەر وان خوارنێن تە نەخووش دکەن.
  • ئەگەر تە هەست کر ئەو کەسێ تو دگەل دئاخڤی د داخازیێن تە ناگەهیت، داخوازا رێڤەبەری بکە یان کەسەک کو هاریکاریا تە بکەت ب شێوەیەکێ باشتر.
  • پرسیارا چاوانیا خوارن چێکرن و پژاندنێ بکە بو زانین هەکە پیساتییا لێک گۆهارتن چێبوویە ژ ئامانێن خوارن چێکرنێ یان پێکهاتەیان.
  • بەرێخودان بو زانین کا پێزانینێن هەستیاریێ د راستن، ئەرێ گوهورینەکا داوی هاتیەکرن د رێکا چێکرنا خوارنێ یان گۆهارتنا پێکهاتەیان دا؟
  • زێدەیێ هشیاربە ئەگەر خارنگەهـ خوارنێن ئالوز و تێکەل بەرهەڤ دکەت چونکە هەستیاری دێ یا کێم ئاشکەرا بیت یان ڤەشارتی بیت.
  • ئەگەر تە هه‌ست بنه‌ ئارامێ كر سەر نەگرنگیدان ب داخازیێن سسته‌مێ خوارنا تە ژ کارمەندان، وێ خارنگەهێ ژ لیستا خو لاده‌.

ل ده‌مێ گەهشتنێ

  • دگەل ئاماده‌كارێ خوارنگه‌هێ یان رێڤەبەری باخڤە بو دیارکرنا هەستیاری و بێهنتەنگیێن خو
  • بەرێخودان بو هەلبژارتنێن خوارنێ بو زانین کا دگونجاینە بوتە یان کادێ شێن گوهورینا کەن بو دیڤ گونجاندنا سسته‌مێ پێدڤیێن تە
  • ئاگه‌هداریا وان بكه‌ بو هشاربوون ژ پیسبوونا لێک گۆهارتنێ یان هەر لێ زێدەکرنەکا هەستیارییان ژ رونێ خوارنێ یان دەرمانان، و ب هشیاری سەرەدەری دگەل خوارنا تە بهێتەکرن.
  • ئەگەر تە هەر گومانه‌ك هەبوو سەر نەگرنگیدان ب هەوجەیێن سسته‌مێ خوارنا تە ژ کارمەندان ل وی جهی خوارنێ نەخو.

داخوازکرنا خوارنێن بلەز سەر تلفون یان ئونلاین

خوارنێن بلەز دهێنە دیتن وەک (فروتنا دویر) پێزانین پێتڤییە بەردەست بن دەمێ کرینێ و دەمێ گەهاندنێ.

دیڤ پێنگاڤێن لیستا (خوارنا ژ دەرڤە ل خارنگەهێ، کافێ) هەرە و هەروەسا:

  • بەرێخودان پێزانینێن هەستیاری بەردەستن د لیستێ دا سەر تلفون یان ئونلاین
  • دەمێ داخوازکرنێ بو کومەکا مروڤان، پشت راستکرن کو خارنگەهـ خوارنا تە دەست نیشان بکەت بو زانین كیژان داخوازیا ئارامە بوتە

هاریكاریا پاراستنا ساخله‌مى و سلامه‌تیا خوراكى

ئاگه‌هداریا هه‌ستیارى یا بێ به‌رامبه‌ر

زور یا گرنكه‌ ته‌ باوه‌رى هه‌بیت ب خوراكێ تو بكار دئینى. كو د توانادیه‌ بێكڤه‌ كاركرن دكه‌ل ده‌زگه‌هێن په‌یوه‌ندیدار، و به‌رهه‌م هێنه‌ر، ژ بو به‌رده‌وام دیڤچوونا به‌رهه‌ما و شێوازێ پاكێت كرنێ

ڤه‌كولین و چاڤدیریا مه‌ترسیا

ڤه‌كولینێن ل سه‌ر هه‌ستیارا خوراكى دبیته‌ ده‌ست نیشانكه‌رێ ئه‌گه‌رێن مه‌ترسیدار یێت خوراكی. و ئه‌ڤ ڤه‌گولینه‌ به‌ر ده‌ستن و هه‌ر ده‌م نوی كرینه‌

بەرسڤا هەستیاریێ

ئەگەر تە هەست ب نەخووشی کر یان بەرسڤەک بوتە چێبوو ژ خوارنا تە پێدڤیە ئێكسه‌رهاریکاریا پزیشکی داخازبكه‌ی